Procedury postępowania w
sytuacjach kryzysowych.
I.
W przypadku uzyskania informacji, że uczeń który, nie ukończył 18 lat, używa
alkoholu lub innych środków w celu wprowadzenia się w stan odurzenia, uprawia
nierząd, bądź przejawia inne zachowania świadczące o jego demoralizacji (
naruszanie zasad współżycia społecznego, popełnienie czynu zabronionego,
systematyczne uchylanie się od spełnienia obowiązku szkolnego lub obowiązku
nauki, włóczęgostwo, udział w działalności grup przestępczych ) nauczyciel
powinien podjąć następujące kroki:
-
Przekazuje uzyskaną informację wychowawcy
klasy.
-
Wychowawca informuje o fakcie pedagoga
szkolnego i dyrektora szkoły.
-
Wychowawca wzywa do szkoły rodziców/
prawnych opiekunów ucznia i przekazuje im uzyskana informację. Przeprowadza
rozmowę z rodzicami oraz w ich obecności
z uczniem. W przypadku potwierdzenia uzyskanej informacji, zobowiązuje
ucznia do zaniechania negatywnego postępowania, rodziców zaś bezwzględnie do
szczególnego nadzoru nad dzieckiem.
-
Jeżeli rodzice odmawiają współpracy z
kadrą pedagogiczną lub nie reagują na wezwanie do stawiennictwa w szkole, a
nadal z wiarygodnych źródeł napływają informacje o wymienionych wyżej
przejawach demoralizacji nieletniego, szkoła pisemnie powiadamia o
zaistniałej sytuacji sąd rodzinny lub Policję (specjalistę ds. nieletnich). Podobnie w sytuacji, gdy szkoła wykorzysta wszystkie dostępne jej metody
oddziaływań wychowawczych, (rozmowa z rodzicami, ostrzeżenie ucznia,
spotkanie z pedagogiem/psychologiem, itp.) i ich zastosowanie nie przynosi
oczekiwanych rezultatów. Dalszy tok postępowania leży w kompetencji tych
instytucji, zgodnie z warunkami określonymi w ustawie z dnia 26 października
1982r. o postępowaniu w sprawach nieletnich.
-
W przypadku uzyskania informacji o
popełnieniu przez ucznia, który ukończył 17 lat, przestępstwa ściganego z
urzędu lub udziału w działalności grup przestępczych, zgodnie z art. 304 § 2
kodeksu postępowania karnego, szkoła jako instytucja jest obowiązana
niezwłocznie zawiadomić o tym prokuratora lub Policję.
II.
W przypadku gdy nauczyciel podejrzewa, że na terenie szkoły uczeń znajduje się
pod wpływem alkoholu lub narkotyków powinien podjąć następujące kroki:
- Powiadamia o swoich
przypuszczeniach wychowawcę klasy.
- Odizolowuje ucznia
od reszty klasy, ale ze względów bezpieczeństwa nie pozostawia go samego,
stwarza warunki, w których nie będzie zagrożone jego życie ani zdrowie.
- Wzywa pielęgniarkę
w celu stwierdzenia stanu zdrowia, ewentualnie udzielenia pomocy medycznej.
- Zawiadamia o fakcie
dyrekcje szkoły oraz rodziców/opiekunów, których zobowiązuje do
niezwłocznego odebrania ucznia ze szkoły.
- W
przypadku odmowy ze strony rodziców/opiekunów, dyrektor szkoły decyduje o
pozostaniu ucznia w szkole, czy też przewiezieniu ucznia do placówki służby
zdrowia, bądź też przekazania go do dyspozycji funkcjonariuszom policji
(specjalista ds. nieletnich).
- W
przypadku ucznia będącego pod wpływem alkoholu, jeżeli rodzice odmawiają
przyjazdu, a uczeń jest agresywny wobec kolegów, nauczycieli, bądź swoim
zachowaniem daje powód zgorszenia albo zagraża życiu lub zdrowiu innych szkoła
zawiadamia najbliższą jednostkę Policji.
III.
W przypadku, gdy nauczyciel znajduje na terenie szkoły substancję przypominającą
wyglądem narkotyk powinien podjąć następujące kroki:
- Nauczyciel o
zaistniałym fakcie powiadamia pedagoga i dyrektora zachowując środki
ostrożności zabezpiecza substancję przed dostępem do niej osób niepowołanych
oraz ewentualnym jej zniszczeniem do czasu przyjazdu Policji, próbuje (o
ile to jest możliwe w zakresie działań pedagogicznych) ustalić, do kogo
znaleziona substancja należy.
- Powiadamia o
zaistniałym zdarzeniu dyrekcję szkoły.
- Dyrektor (pedagog)
wzywa Policję.
- Po przyjeździe
Policji niezwłocznie przekazuje zabezpieczoną substancję i przekazuje
informacje dotyczące szczegółów zdarzenia (notatka).
IV.
W przypadku, gdy nauczyciel podejrzewa, że uczeń posiada przy sobie substancję
przypominającą narkotyk, powinien podjąć następujące kroki:
-
Powiadamia dyrektora i pedagoga.
-
Nauczyciel w obecności innej osoby (pedagog, dyrektor, itp.) ma prawo żądać, aby uczeń przekazał mu tę
substancję, pokazał zawartość torby szkolnej oraz kieszeni (we własnej
odzieży), ew. innych przedmiotów budzących podejrzenie co do ich związku z
poszukiwana substancję. Nauczycielowi nie wolno (nie ma prawa)
samodzielnie wykonać czynności przeszukiwania odzieży ani teczki ucznia –
jest to czynność zastrzeżona wyłącznie dla Policji!
-
Pedagog powiadamia o zaistniałym
zdarzeniu rodziców/opiekunów ucznia i wzywa ich do natychmiastowego
stawiennictwa.
-
W przypadku, gdy uczeń na prośbę
nauczyciela nie chce przekazać substancji, ani pokazać zawartości teczki,
szkoła wzywa Policję, która po przyjeździe przeszukuje odzież i przedmioty
należące do ucznia oraz zabezpiecza znalezioną substancję
i zabiera ją do ekspertyzy.
-
Jeżeli uczeń wyda substancję dobrowolnie,
pedagog, po odpowiednim jej zabezpieczeniu, bezzwłocznie przekazuje ją do
jednostki Policji. Wcześniej próbuje ustalić, w jaki sposób i od kogo, uczeń
nabył substancję. Całe zdarzenie pedagog dokumentuje, sporządzając możliwie
dokładną notatkę z ustaleń wraz ze swoimi spostrzeżeniami.
V.
Zgodnie z przepisami ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii – w Polsce karalne
jest:
-
Posiadanie każdej ilości środków odurzających
lub substancji psychotropowych.
-
Wprowadzanie do obrotu środków odurzających.
-
Udzielanie innej osobie, ułatwianie lub
umożliwianie ich użycia oraz nakłanianie do użycia.
-
Wytwarzanie i przetwarzanie środków
odurzających.
Każde z opisywanych zachowań jest czynem
karalnym w rozumieniu przepisów Ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich,
jeśli sprawcą jest uczeń, który ukończył 13 lat, a nie ukończył 17 lat. Uczeń,
który dopuszcza się powyższych czynów po ukończeniu 17 lat popełnia przestępstwo
i podlega przepisom ustawy z dnia 6 czerwca 1997r. – Kodeks postępowania
karnego. W każdym przypadku popełnia czynu karalnego przez ucznia, który nie
ukończył 17 lat należy zawiadomić Policję lub sąd rodzinny, a w przypadku
popełnienia przestępstwa przez ucznia, który ukończył 17 rok życia, prokuratora
lub Policję.
Postępowanie wobec sprawcy czynu
karalnego/przestępstwa:
- Niezwłoczne
powiadomienie dyrektora szkoły.
- Ustalenie
okoliczności czynu i ewentualnych świadków zdarzenia.
- Przekazanie sprawcy
(o ile jest znany i przebywa na terenie szkoły) dyrektorowi szkoły, lub
pedagogowi szkolnemu pod opiekę.
- Powiadomienie
rodziców ucznia.
- Niezwłoczne
powiadomienie Policji w przypadku gdy sprawa jest poważna (rozbój,
uszkodzenie ciała, itp.), lub sprawca nie jest uczniem szkoły i jego
tożsamość nie jest nikomu znana.
- Zabezpieczenie
ewentualnych dowodów przestępstwa, lub przedmiotów pochodzących z
przestępstwa i przekazanie ich Policji (np. sprawca rozboju na terenie
szkoły używa noża i uciekając porzuca go lub porzuca jakiś przedmiot
pochodzący
z kradzieży).
VI.
Postępowanie nauczyciela/wychowawcy wobec ucznia, który stał się ofiarą czynu
karalnego. Nauczyciel/wychowawca będący na miejscu zdarzenia zobowiązany jest
do:
- Udzielenia
pierwszej pomocy (pomocy przedmedycznej), bądź zapewnienia jej udzielenia
poprzez wezwanie lekarza, ew. karetki pogotowia w przypadku kiedy ofiara
doznała obrażeń.
- Niezwłoczne
powiadomienie dyrektora szkoły.
- Powiadomienie
rodziców ucznia.
- Niezwłoczne
wezwanie Policji w przypadku, kiedy sprawa jest poważna niezbędne jest
profesjonalne zabezpieczenie śladów przestępstwa, ustalenie okoliczności
i ewentualnych świadków zdarzenia.
- W przypadku
znalezienia na terenie szkoły broni, materiałów wybuchowych, innych
niebezpiecznych substancji lub przedmiotów, należy zapewnić bezpieczeństwo
przebywającym na terenie szkoły osobom, uniemożliwić dostęp osób postronnych
do tych przedmiotów i wezwać Policję – tel. 997 lub 112.
Podstawy prawne stosowanych
procedur:
-
Ustawa z dnia 26 października 1982r. o
postępowaniu w sprawach i nieletnich /Dz. U. z 1982r. Nr 35, poz. 228 z późn. zm. – tekst jednolity Dz. U. z 2002r. Nr 11 poz. 109 oraz przepisy
wykonawcze w związku z ustawą/.
-
Ustawa z dnia 26 października 1982r. o
wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi /Dz. U. Nr 35,
poz. 230 z późn. zm./.
-
Ustawa z dnia 24 kwietnia 1997r. o
przeciwdziałaniu narkomanii /Dz. U. z 2003r. Nr 24, poz. 198/
-
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji
/Dz. U. Nr 30 poz. 179 z późn. zm./.
-
Zarządzenie Nr 15/97 Komendanta Głównego
Policji z dnia 16 czerwca 1977r.
w sprawie form i metod działań Policji w zakresie zapobiegania i zwalczania
demoralizacji i przestępczości nieletnich.
-
Ustawa z dnia 7 września 1991r. o
systemie oświaty /Dz. U. z 1996r. Nr 67, poz. 329 z późn. zm. /.
-
Rozporządzenie Ministra Edukacji
Narodowej i Sportu z dnia 31 stycznia 2003r.
w sprawie szczegółowych form działalności wychowawczej i zapobiegawczej
wśród dzieci i młodzieży zagrożonych uzależnieniem / Dz. U. Nr 26, poz.
226/.
Opracowano na podstawie materiałów
przekazanych przez mgr Krzysztofa Piechaczka
z Wydziału Prewencji KM Policji w Rudzie Śląskiej podczas konferencji
szkoleniowej
w dniu 03.04.2007r.